Kartki Miłość Modlitwy Czytelnia Źródełko Pomoc Duchowa Relaks Download Czat Opowiadania Perełki
Nieczytanie niepolonisty

     Wśród reguł polskiej ortografii ta dotycząca pisowni partykuły nie uznawana jest za jedną z łatwiejszych. Wydaje się, że wystarczy zapamiętać, z którymi częściąmi mowy partykułę piszę się łącznie, a z którymi oddzielnie. Analiza różnego typu tekstów wskazuje jednak, że także w tym zakresie spotkać można stosunkowo dużo błędów.

     Jak wiadomo, nie z rzeczownikami należy pisać łącznie. Dotyczy to przy tym zarówno znanych i dość częstych wyrazów typu niebezpieczeństwo, niezaradność, niezgoda, jak i konstrukcji nieustabilizowanych, doraźnych, pojawiających się na potrzeby konkretnego tekstu, np. niepies, niefilozof czy tytułowy niepolonista. Nie dość, że formy takie wyglądają zaskakująco, to jeszcze komputerowe edytory tekstu zwykle podkreślają je jako niepoprawne. Nic dziwnego, że coraz więcej piszących popełnia błąd i zapisuje je rozdzielnie lub z łącznikiem.

     Kolejny problem pojawia się, kiedy z cząstką nie chcemy zapisać nazwy własne. Dochodzi tu do swego rodzaju konfliktu dwóch reguł ortograficznych: tej, która mówi, że nazwy własne należy pisać wielką literą, i tej, według której nie z rzeczownikami trzeba pisać łącznie. Wyjściem jest następujący sposób zapisu: nie-Polak, nie-Kaszub, nie-Europejczyk, a więc zachowanie wielkiej litery w nazwie i użycie łącznika. Bodaj najczęściej naruszanie omawianej zasady ortograficznej polega na rozdzielnej pisowni nie z rzeczownikami odczasow-nikowymi nazywającymi czynności i zakończonymi na -anie, -enie czy -cie, które wielu użytkowników języka niesłusznie uznaje za czasowniki. Dodatkowo i w tym przypadku wiele złego robią niektóre (zwłaszcza starsze) edytory tekstów i programy do sprawdzania pisowni - często podkreślają one jako błędne zupełnie poprawne konstrukcje typu nieczytanie, niejedzenie, niebicie itp.

     Jakby trudności było mało, istnieje jeszcze jedna ważna reguła. Jeżeli zaprzeczony rzeczownik pojawia się w złożonej konstrukcji o charakterze np. przeciwstawienia, to zapisujemy go oddzielnie, np.: Nie Polak, ale Hiszpan został zwycięzcą; To jest pies, a nie kot; To była nie porażka, tylko klęska itp.

     Pamiętajmy: Niesłuchanie niefachowca nie-Czecha, ale: Nie słuchanie, tylko czytanie, nie filozofa, lecz teologa, nie Słowaka, ale Francuza,


dr Tomasz Korpysz

Autor jest językoznawcą, pracownikiem UKSW i UW


Tekst pochodzi z Tygodnika

14 lutego 2010


Czy Twoje dziecko jest przygotowane na spotkanie ze szkołą? Czy Twoje dziecko jest przygotowane na spotkanie ze szkołą?
Jaroslava Budíková, Patricie Krušinová, Pavla Kuncová
Początek nauki w pierwszej klasie jest dla dziecka bardzo ważnym momentem. Zmiana otoczenia, nowe znajomości i nowe obowiązki - do tego trzeba je odpowiednio przygotować. Każde dziecko ma inny temperament, inne predyspozycje i inaczej poznaje świat... » zobacz więcej


   


Wasze komentarze:

Brak komentarzy



Autor

Treść




[ Powrót ]
 
Daj plusika:
[ Strona główna ]
 Partnerzy medialni:

O stronie... | Ogłoszenia | Konkurs | Wspomóż nas | Polityka Prywatności | Reklama | Kontakt

© 2001-2017 Pomoc Duchowa
Portal tworzony w Diecezji Warszawsko-Praskiej