Innocenty IV

7 grudnia 1254 - W Neapolu zmarł Innocenty IV (Sinibaldo Fieschi), prawnik, papież od 25 czerwca 1243. Urodził się przed 1190 w Genui. Studiował w Parmie i Bolonii, gdzie był też kanonikiem. Od 1225 był biskupem Albengi, od 1227 kardynałem prezbiterem. W latach 1235-40 zarządzał Marchią Ankońską.

Po śmierci pap. Celestyna IV na przeszkodzie szybkiemu wyborowi papieża stanęły sprzeczności między dwiema frakcjami w kolegium kardynalskim (sprzyjającej Hohenstaufom i wobec nich wrogiej). Tak więc dopiero po dwuletniej sediswakancji wybrano w Anagni następcę Celestyna. Jednogłośny wybór padł na Sinibalda Fieschi, który przyjął imię Innocentego IV (25 czerwca 1243). Cesarz Fryderyk II przyjął ten wybór z zadowoleniem, choć wkrótce zmuszony był stwierdzić, że Innocenty był wielkim zwolennikiem wolności Kościoła i jego niezależności.

Kolejnym naglącym zadaniem tego papieża było przywrócenie pokoju z Fryderykiem. W 1244 planowano zawarcie układu pokojowego: z cesarza miała być zdjęta, nałożona przez Grzegorza IX, ekskomunika, on zaś miał uwolnić więzionych wciąż duchownych i zwrócić terytoria Państwa Kościelnego. Ale wobec wzajemnej nieufności do podpisania takiego układu nie doszło. Dlatego papież zamierzał odbyć synod, zwołany jeszcze przez jego poprzednika Grzegorza IX, na którym miano przedstawić przyczyny konfliktu z Fryderykiem, ale nie odbył się on na skutek oporu samego cesarza. Innocenty udał się przez Genuę do Lyonu, skąd pod opieką króla francuskiego kierował Kościołem aż do śmierci Fryderyka.

Zapowiedziany w grudniu 1244 XIII Sobór Powszechny w Lyonie został otwarty 24 czerwca 1245. Wzięło w nim udział zaledwie 150 biskupów, w tym bardzo niewielu z Niemiec, za to liczni z Hiszpanii, Anglii i Francji. Słabo reprezentowani na tym soborze byli też książęta świeccy. Na pierwszej sesji papież przedstawił sytuację Kościoła: trudne położenie Ziemi Świętej (w 1244 Jerozolima znów wpadła w ręce muzułmanów; kościół Grobu Świętego został spustoszony i zburzony; królestwo Jerozolimy przestało istnieć), schizmę z Kościołem wschodnim, prześladowania Kościoła przez cesarza oraz upadek wiary i obyczajów wśród duchowieństwa i ludu.

Na trzeciej sesji uznano Fryderyka II, przeciwko któremu na drugiej sesji wysunięto poważne oskarżenia, za zdetronizowanego. Cesarz został pozbawiony wszystkich zaszczytów i godności, jego podwładnych zwolniono od przysięgi wierności, a nad zwolennikami cesarza zawisła groźba ekskomuniki. Oznaczało to decydującą walkę między papieżem a cesarzem. Papież usiłował wszystkie siły w Niemczech, Italii i Sycylii odciągnąć od cesarza. Porozumienie między dwoma stronami stało się niemożliwe. Niektórzy niemieccy książęta wynieśli w 1246 na tron królewski Henryka Raspe, langrafa Turyngii. Hednak 13 grudnia 1250, jeszcze zanim decyzja zapadła, Fryderyk umarł. Papież powrócił do Rzymu, lecz pod żadnym warunkiem nie chciał uznać żadnego Hohenstaufa za króla niemieckiego, dlatego bezskuteczne były starania Konrada IV, który był synem i następcą Fryderyka, o uznanie go przez papieża. Gdy Konrad zmarł 21 maja 1254, regentem dwuletniego syna Konrada został brat przyrodni Konrada Manfred. Ponieważ Manfred uznał zwierzchność papieża nad Sycylią, doszło do pojednania z papieżem, ale wkrótce Manfred wystąpił przeciwko papieżowi, zadając całkowitą klęskę jego wojskom.

Innocenty IV nakłonił króla Francji Ludwika IX Świętego do VII wyprawy krzyżowej (1248), która jednak zakończyła się niepowodzeniem. Początkowo krzyżowcy zajęli Damiettę, ale ponieśli klęskę pod Mansurach. W zamian za zwrot Damietty (1250) uwięziony Ludwik IX i krzyżowcy uzyskali wolność. Król pozostał do 1254 w Syrii i fortyfikował Akkę, Hajfę, Cezareę i Sydon.

Innocenty IV był słynnym prawnikiem. Opublikował nie tylko trzy oficjalne zbiory swoich konstytucji i dekretów, ale także komentarze do dekretałów papieża Grzegorza IX - "Apparatus in quinque libros decretalium". W swych komentarzach do prawa kanonicznego głosił teorię władzy powszechnej papieża jako ziemskiego namiestnika Chrystusa (uznawał zarazem, że jest to władza de iure, nie de facto) i w tym upatrywał swoje uzasadnienie dążenia do podporządkowania sobie cesarza.

Papież zabiegając o poparcie polityczne w walce z cesarzem, szerzył nepotyzm, obniżając tym samym autorytet papiestwa. Popierał rozwój nauk filozoficznych i teologicznych, reformował zakony żebrzące, rozbudował inkwizycję, scentralizował władzę w Kościele, prowadził dialog z Kościołem wschodnim.

Sprawom misji poświęcił wiele uwagi. Dominikanie polscy przebywający w otoczeniu księcia halickiego Daniela, uczestniczyli w jego imieniu w pertraktacjach z papieżem w sprawie unii i przyznaniu temu władcy korony królewskiej. Książę koronę uzyskał (1253 w Drohiczynie n. Bugiem), ale do unii nie doszło. Misja litewska na dobre rozpoczęła się po 1250 i poza jednym kapłanem krzyżackim była prowadzona przez polskich dominikanów i franciszkanów. W wyniku nacisków politycznych książę litewski Mendog w 1250-51 przyjął chrzest z rąk biskupa chełmińskiego Henryka, o czym niezwłocznie powiadomił papieża, oddając siebie i swój kraj pod opiekę Stolicy Apostolskiej. Innocenty IV polecił biskupowi Henrykowi koronować Mendoga, co ten uczynił w 1253 w Nowogródku w siedzibie księcia. Ponieważ misja litewska w tej sytuacji rokowała poważne nadzieje, prawdopodobnie biskup chełmiński porozumieniu z biskupem Pełką wyznaczył na pierwszego biskupa litewskiego dominikanina Wita, który pracował na tym terenie. W 1253 arcybiskup gnieźnieński konsekrował Wita na biskupa.

Papież zmarł 7 grudnia 1254 w Neapolu i został pochowany w tamtejszym kościele S. Januario.

Wasze komentarze:

Jeszcze nikt nie skomentował tego artykułu - Twój komentarz może być pierwszy.

Autor Treść

Nowości bł. Bolesława Lament Modlitwa do bł. Bolesławy Lament Litania do bł. Bolesławy Lament Modlitwa do św. Józefa Freinademetza Modlitwa do bł. Archanieli Girlani Modlitwa do św. Sulpicjusza Sewera

Najbardziej popularne Modlitwa o Cud Tajemnica Szczęścia Modlitwy do św. Rity Litania do św. Józefa Jezu, Ty się tym zajmij - Akt oddania się Jezusowi Godzina Łaski 2025

Poprzednia

[ Powrót ]

Następna