Słowa roku - Adonai.pl

Tzw. słowa klucze (czy te?słowa kluczowe, a w jednym z ujęć: słowa sztandarowe) ju?od ponad pół wieku s?przedmiotem bada?zarówno w literaturoznawstwie, jak i w językoznawstwie. Bywaj?one przy tym rozumiane, a co za tym idzie wyodrębniane na różne sposoby, które - uogólniając i upraszczając - można sprowadzi?do dwóch metod: frekwencyjnej i semantycznej. Ta pierwsza opiera si?przede wszystkim na statystyce, czyli bierze pod uwag?słowa najczęstsze lub bardzo częste (oczywiście, uwzględnia si?przy tym specyfik?częstości używania spójników itp.). Ta druga odwołuje si?z kolei do szczególnego miejsca, jakie pojęcie nazywane danym słowem zajmuje w jakiej?kulturze, ale te?np. w jakiej?odmianie języka, jakim?zbiorze tekstów czy wręcz jakim?konkretnym tekście. Sam termin pochodzi od angielskiego wyrażenia key words, które spopularyzowa?pochodzący z Walii kulturoznawca Raymond Williams metaforycznie opisujący je jako klucze, które otwieraj?drzwi do zrozumienia danej kultury.

Systematyczne badania słów kluczy w polszczyźnie zapoczątkowa?w latach 2000-2005 zespól Korpusu Języka Polskiego PWN - w ramach współpracy z redakcj?"Rzeczpospolitej" wybierano słowo tygodnia. Z kolei w 2010 r. działający wówczas ju?trzeci rok zespół Narodowego Korpusu Języka Polskiego rozpoczął monitorowanie słownictwa prasy codziennej i wybieranie na tej podstawie słowa dnia. Po zakończeniu projektu Narodowego Korpusu Języka Polskiego dalsze prace prowadz?pracownicy Instytutu Języka Polskiego Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego. Obecnie wybierane s?(i opatrywane filologicznym komentarzem) słowa dnia, tygodnia i miesiąca. Mog?Państwo śledzi?te prace na stronie www.slowanaczasie.uw.edu.pl.

Od 2011 r. organizowany jest plebiscyt na słowo roku. Ma on charakter otwartego internetowego głosowania, w którym mog? ale nie musz?by?uwzględniane wcześniej wybrane słowa dnia, tygodnia czy miesiąca, a więc nie opiera si?na badaniach naukowych wykorzystujących dane frekwencyjne. Początkowo, do 2013 r" ostateczn?decyzj?podejmowała kapituła złożona z wybitnych językoznawców, od 2014 r. niezależnie wybierane jest słowo roku według kapituły i według internautów. Jak pisa! jeden z głównych autorów całego projektu, prof. Marek Łaziński: Podstawowym kryterium wyboru słowa roku jest jego siła symboliczna, zdolność do reprezentowania dyskursu w danym okresie. Jak wida? obiektywnie częstsza frekwencja nie jest tu najważniejsza. W 2011 r. słowem roku została prezydencja (co miało związek z tak nazywanym ówczesnym przewodnictwem Polski w Unii Europejskiej), a kolejne miejsca zajęty: kryzys, katastrofa oraz krzy? W kolejnych latach słowami tymi były: parabank (2012), gender (2013), kilometrówka (według kapituły) i separatysta (według internautów - 2014), uchodźca (2015), trybuna?(według kapituły) i pięćset 4- (według internautów - 2016), puszcza (według kapituły) i rezydent (według internautów - 2017). Słowem roku 2018 została konstytucja.

dr Tomasz KorpyszAutor jest językoznawc? pracownikiem UKSW i UW Tekst pochodzi z Tygodnika Idziemy, 20 stycznia 2019 Wasze komentarze: Jeszcze nikt nie skomentował tego artykułu - Twój komentarz może być pierwszy. Autor Treść Nowości Modlitwa do św. Cezarego z Nazjanzu Modlitwa do św. Tarazjusza bł. Maria Adeodata Pisani Modlitwa do bł. Marii Adeodaty Pisani bł. Dominik Lentini Modlitwa do bł. Dominika Lentini Najbardziej popularne Modlitwa o Cud Tajemnica Szczęścia Modlitwy do św. Rity Litania do św. Józefa Jezu, Ty się tym zajmij - Akt oddania się Jezusowi Godzina Łaski 2025 Poprzednia [ Powrót ] Następna