Pismo Święte zostało spisane w trzech językach: hebrajskim, aramejskim i greckim

Do czytania Pisma Świętego trzeba być przygotowanym

Pismo Święte zostało spisane w trzech językach: hebrajskim, aramejskim i greckim. Te trzy języki nazywamy językami biblijnymi. Większość ksiąg Starego Testamentu powstała w języku hebrajskim. Hebrajski jest starożytnym językiem, zaliczanym do rodziny języków semickich (do tej samej grupy należy też np. język akkadyjski, kananejski, syryjski, fenicki czy arabski). Początki języka hebrajskiego okrywa mrok tajemnicy. Wiemy, że Abraham, protoplasta narodu izraelskiego, początkowo mieszkał w Mezopotamii, w okolicy, gdzie rzeka Eufrat wpada do Zatoki Perskiej (dzisiaj jest to terytorium Iraku). Ojciec Hebrajczyków mówił prawdopodobnie językiem staroaramejskim. Pewnego dnia Bóg powiedział do Abrahama: Wyjdź z twojej ziemi rodzinnej i z domu twego ojca do kraju, który ci ukażę (Rdz 12,1). I ukazał mu Bóg kraj Kanaan nad Morzem Śródziemnym. Kanaan stał się dla Abrahama Ziemią Obiecaną. Działo się to wszystko w XVIII w. przed Chr. czyli około 3800 lat temu. Starożytne plemiona zamieszkujące Kanaan mówiły po kananejsku. Kiedy Abraham po długiej wędrówce dotarł ze swoimi karawanami do Kanaan u i tu się osiedlił, zaczął używać języka tubylców, mieszając go ze swoim własnym językiem. Tak prawdopodobnie powstał język hebrajski. Uczeni mówią, że właściwe początki tego języka sięgają XVII - XV w. przed Chr., zaś nazwa "hebrajski" pochodzi najprawdopodobniej od pra- prawnuka Noego, który miał na imię Heber. Zaś dalekim potomkiem patriarchy Hebera był właśnie Abraham. Hebrajczycy zapożyczyli dla swojego języka pismo, jakie zastali w kraju Kanaan, tak zwany alfabet fenicki. Do czasów niewoli babilońskiej (do VI w. przed Chr.) tym właśnie pismem zapisywano święte księgi biblijne. Złoty wiek hebrajszczyzny przypadł na czasy, kiedy Izraelem rządzili królowie: Saul, Dawid, Salomon i ich następcy, aż do niewoli babilońskiej (to znaczy na okres od ok. roku 1000 do 586 r. przed Chr.). Po niewoli nastąpił upadek języka hebrajskiego. Izraelici na co dzień zaczęli posługiwać się językiem, którego nauczyli się w niewoli babilońskiej - aramejskim. Z czasem język hebrajski zachował się jedynie w liturgii świątynnej i w synagogach. Ostatecznie około II w. po Chr. język hebrajski stał się językiem martwym. Po niewoli babilońskiej Izraelici zreformowali także swoje pismo. Znaki fenickie przekształcili w litery hebrajskie, używane do dzisiaj. Ze względu na kształt liter rabini nazwali je pismem kwadratowym. Tym nowym pismem przepisano wszystkie księgi biblijne, zastępując litery fenickie literami kwadratowymi. Oryginalny alfabet hebrajski ma wyłącznie spółgłoski. Jest ich dwadzieścia dwie. Natomiast nie ma w alfabecie hebrajskim osobnych znaków dla samogłosek. Izraelita pisząc jakieś słowo, notował jedynie spółgłoski, a samogłoski "trzymał w pamięci". Gdyby miał zapisać np.: "Wyjdź z twojej ziemi rodzinnej", napisałby: "WJDŹZTWJJZMRDZNNJ". Ale to jeszcze nie koniec trudności. Po hebrajsku pisze się odwrotnie niż po polsku, od prawej strony kartki ku lewej. Powyższe słowa z Księgi Rodzaju trzeba by więc zapisać: "jennizdor imeiz jejowt zźdjyW", a bez samogłosek jako "JNNZDRMZJJWTZŹDJW". Czy łatwo odczytać poprawnie tekst, w którym nie ma samogłosek? Jak odczytać po polsku np. "BK"? BYK? OBOK? BUK? A może BĄK? Izraelici zdawali sobie sprawę, ile niejasności i błędów może spowodować brak samogłosek i dlatego postanowili tę "chińszczyznę" (a właściwie hebrajszczyznę) zmodyfikować. Wprowadzili system kropeczek i kreseczek pod i nad literami na oznaczenie samogłosek. Znaczki te, zwane masorą, pojawiły się jednak dopiero około V-VIII w. po Chr. I jeszcze króciutko kilka cech języka hebrajskiego. Każdy wyraz hebrajski "upieczony" jest w dokładnie takiej samej "foremce". "Foremka" posiada trzy przegródki na trzy spółgłoski. Trzy spółgłoski stanowią "rdzeń" prawie każdego słowa hebrajskiego i odzwierciedlają podstawowe znaczenie słowa. Do tej trzyliterowej "foremki" doklejają się z przodu i z tyłu różne "okruchy" (tzw. przedrostki i przyrostki), które modyfikują "szkielet" i przez to zmieniają jego znaczenie. Język hebrajski ma jedynie dwa czasy gramatyczne: dokonany i niedokonany. Za ich pomocą trzeba oddać to, co było kiedyś, jest obecnie i będzie w przyszłości, i to w różnych aspektach. Język hebrajski nie cierpi słów abstrakcyjnych. Słownictwo jest konkretne i raczej ubogie. Dla przykładu: nie ma abstrakcyjnego pojęcia "trzy"; są "trzy kamienie" albo "trzy drzewa". Dobrze nam znany początek Księgi Koheleta: Marność nad marnościami, wszystko marność brzmi zaś dosłownie: Podmuch wiatru pomiędzy podmuchami wiatru, wszystko jest podmuchem. Język hebrajski nie zna stopniowania przymiotników. Zamiast tego powtarza się wyraz kilka razy. Kiedy np. prorok Izajasz chciał napisać, że Jahwe Zastępów jest Najświętszy, napisał: Ka- dosz kadosz kadosz Jhwh cevaot (Święty; święty, święty Jahwe Zastępów...). Na koniec warto sobie jeszcze uświadomić, że poprzez Pismo Święte zadomowiły się na stałe w językach nowożytnych, również w języku polskim, hebrajskie sposoby wyrażania myśli, hebrajskie słowa i zwroty. Nazywamy je semityzma- mi albo hebraizmami. Oto kilka przykładów: - Jezus odpowiadając rzekł (J 3,3); - Jezus otworzywszy usta nauczał (Mt 5,1); - Umrzesz śmiercią (Ez 28,8); - I w naszej liturgii: Pan z wami. Iz duchem twoim. Ks. PIOTR OSTAŃSKI Wasze komentarze: Jeszcze nikt nie skomentował tego artykułu - Twój komentarz może być pierwszy. Autor Treść Nowości bł. Bolesława Lament Modlitwa do bł. Bolesławy Lament Litania do bł. Bolesławy Lament Modlitwa do św. Józefa Freinademetza Modlitwa do bł. Archanieli Girlani Modlitwa do św. Sulpicjusza Sewera Najbardziej popularne Modlitwa o Cud Tajemnica Szczęścia Modlitwy do św. Rity Litania do św. Józefa Jezu, Ty się tym zajmij - Akt oddania się Jezusowi Godzina Łaski 2025 Poprzednia [ Powrót ] Następna

[ Strona główna ]

Polityka Prywatności | Kontakt - formularz | Kontakt