Rozważania Miłość Modlitwy Czytelnia Źródełko Pomoc Duchowa Relaks Download Cuda Opowiadania Perełki

Eucharystia i Krzyż źródłem siły duchowej świętej Jadwigi

Źródła historyczne z XIV i XV wieku pozwalają na odtworzenie profilu św. Jadwigi Andegaweńskiej i na przybliżenie podstawowych cech jej osobowości i duchowości. Z ich lektury wynika, że Jadwiga była władczynią, która rządziła służąc, podkreślają jej chrześcijańską dojrzałość opartą na głębokim życiu wewnętrznym w wierze i w miłości.

Niezależnie od czci, jaką otaczali ją współcześni jako wielką i świętą kobietę, nie podlega dyskusji udokumentowany fakt historyczny skłaniający do refleksji, mianowicie nieprzerwany podziw całego narodu dla Jadwigi, połączony z jej kultem, ugruntowanym przez wieki i także dziś nie słabnącym. W rzeczywistości na jej osobowość składał się splot zalet i cnót, które wraz z religijnością i pobożnością emanowały świętością jej życia i działania. Jej samokontrola wynikająca z praktykowania ascezy chrześcijańskiej dominowała nad żywym temperamentem i mocnym charakterem.

Urodziła się na Węgrzech w lutym 1374 r. jako córka Ludwika Andegawena i Elżbiety, księżniczki bośniackiej. Zaręczyny (sponsalia de futuro) czteroletniej Jadwigi z ośmioletnim Wilhelmem Habsburgiem, typowa praktyka stosowana w średniowieczu, zawarte w 1378 r., zostały przez nią - już pełnoletnią - odwołane, aby poślubić 18 lutego 1386 r. wielkiego księcia litewskiego, Władysława Jagiełłę, który złożył przyrzeczenie przyjęcia chrztu wraz z całą Litwą, ostatnim krajem pogańskim w Europie, oraz przyłączenia swego kraju do Polski.

Zgoda Jadwigi na małżeństwo z Jagiełłą zmieniła dzieje Europy, przesuwając granicę cywilizacji zachodniej do wschodnich granic Królestwa polsko-litewskiego, i sprawiła, że nasza królowa stała się jedną z najznamienitszych postaci w dziele ewangelizacji Europy. Św. Jadwiga słusznie więc może być uważana za patronkę europejskiego kontynentu, który także dziś potrzebuje nowej ewangelizacji i odkrycia wartości chrześcijańskich w życiu społecznym i narodowym.

Troska o głoszenie Ewangelii i życie według jej zasad

Po otwarciu drogi wiodącej do chrystianizacji Litwy Jadwiga dołożyła starań o zapewnienie świeżo ochrzczonemu narodowi nauczania prawd wiary i wychowania religijnego. W tym celu, po długich konsultacjach i modlitwie, jak sama pisze w dokumencie erekcyjnym, ufundowała w Pradze Kolegium dla przyszłych duchownych z Litwy.

W przekonaniu, że i Akademia Krakowska powinna mieć swój udział w dziele ewangelizacji przez fundację Wydziału Teologicznego, za zgodą papieża Bonifacego IX (11 stycznia 1397 r.), poświęciła się tej sprawie z wielką gorliwością. Tak bardzo zależało jej na rozwoju tej uczelni, że swoim testamentem przekazała na jej rzecz własne klejnoty i inne dobra, chcąc jej tym samym zapewnić egzystencję i dalszą działalność.

Jadwiga była wychowywana od dzieciństwa na klasycznej literaturze religijnej. Czytała Pismo Święte, psałterz, kazania Ojców Kościoła, rozważania i modlitwy św. Bernarda, opracowania hagiograficzne itp. Niektóre z tych dzieł zostały przetłumaczone na język polski właśnie dla niej i dla jej dworu. Na użytek dworu zamówiła trójjęzyczny Psałterz, zwany Floriańskim, przechowywany do dziś w Bibliotece Narodowej w Warszawie. Starała się też zapewnić Kościołowi światłych przewodników duchowych. Oczekiwała od kleru wysokiego poziomu duchowego i wysokiej kultury. W czasach ścierania się rozmaitych orientacji religijnych, doktryn i praktyk, Jadwiga była przykładem wierności wobec tradycji i konsekwentnego przywiązania do Stolicy Apostolskiej. Cechowała ją jednocześnie tolerancja w stosunku do innych religii i wyznań, gdyż przywiązywała dużą wagę do ekumenicznego dialogu. Przejawem takiej postawy było ufundowanie w Krakowie kościoła i klasztoru Benedyktynów Słowiańskich, którzy mieli udać się na Ruś Czerwoną (dzięki Jadwidze pokojowo zwróconą Polsce) i tam sprawować liturgię w obrządku słowiańskim.

Jako królowa chrześcijańska, w ramach swej specyficznej działalności (fundowanie kościołów, klasztorów, ołtarzy, szpitali itp.) dawała świadectwo wiary z niespotykaną wrażliwością, jak na przykład w celu ożywienia kultu Bożego w katedrze krakowskiej utworzyła w 1393 r. Kolegium Szesnastu Psałterzystów, ażeby w dzień i w nocy śpiewano tam psalmy.

Ukoronowana na królową Polski, z biegiem czasu brała coraz większy udział w sprawach publicznych państwa polsko-litewskiego. Sprawy państwa nie przysłaniały jej codziennych potrzeb podwładnych. Wiele faktów o tym świadczących odnotowano w rejestrach wydatków królewskich. Tu ograniczamy się jedynie do podkreślenia głębokiego poczucia nie tylko sprawiedliwości, ale także szacunku królowej dla każdego człowieka. Opisane niżej zdarzenie świadczy niezbicie ojej zdecydowanej postawie w obronie słabych i uciśnionych. W 1386 r., dowiedziawszy się, że mieszkańcy pewnej wsi w Wielkopolsce zostali pozbawieni swych dóbr przez rycerzy królewskich, zabiegała nie tylko o naprawienie im szkód materialnych, ale także w trosce o ich zranioną godność ludzką mówiła ze współczuciem: "Bydło zostało zwrócone, ale kto im zwróci wylane łzy?" To pytanie, zasłyszane przez jej otoczenie i przekazane przez kronikarzy, świadczy o geniuszu jej serca. Do miary symbolu urosła ta jej wypowiedź, która, zdaniem prof. Konrada Górskiego, jest "najgłębszym wyrazem kultury chrześcijańskiej".

Eucharystia i Krzyż źródłem siły duchowej

Chrystus był centrum życia Jadwigi. Z modlitwy przed Czarnym Krzyżem w katedrze wawelskiej czerpała miłość i siłę do codziennej posługi, zapał misjonarski, pokorę serca, altruizm, pokój w cierpieniu i działaniu. Uczestniczyła we Mszy świętej również w dni powszednie, nawet w czasie krótszych i dłuższych podróży, co potwierdza wiele źródeł. Krzyż stale towarzyszył jej w życiu. Krzyżem były chociażby potwarze w stosunku do jej osoby, rozpowszechniane w Europie, próby poróżnienia jej z dużo starszym od niej mężem Władysławem Jagiełłą oraz liczne i skomplikowane problemy polityczne i międzyludzkie, w których rozwiązanie angażowała się całym sercem.

Długie oczekiwanie na następcę tronu (w tamtej epoce bezpłodność kobiety uważano za hańbę) było dla Jadwigi tym bardziej bolesne, że z macierzyństwem wiązała nadzieje na umocnienie unii polsko-litewskiej i kontynuację dzieła ewangelizacji. Cierpienie to zostało tylko na krótko przerwane radosnym oczekiwaniem spodziewanego potomka. W oczekiwaniu na rozwiązanie, Jagiełło zamierzał kosztownie ozdobić komnatę, w której miał nastąpić połóg. Dzięki Janowi Długoszowi, który zapisał odpowiedź Jadwigi na ten projekt, wiemy, jaki był podówczas stan jej ducha. "Już dawno - odpowiedziała - wyrzekłam się przepychu tego świata i nie chcę z niego korzystać. W niebezpieczeństwie śmierci, które często występuje przy porodzie, Panu Bogu, który mnie uwolnił od hańby bezpłodności i obdarzył macierzyństwem, chcę się podobać nie w blasku drogich kamieni i złota, ale w pokorze i uległości".

Radość z narodzin córki Elżbiety Bonifacji szybko zamieniła się w żałobę. W cztery dni po śmierci córki, 17 lipca 1399 r., zmarła - w wieku 25 lat - również królowa Jadwiga. Choć nie dane jej było cieszyć się dłużej macierzyństwem fizycznym, stała się duchową matką swego ludu i narodów, które z wdzięcznością wspominają i zachowują jej dzieła.

Pierwsza adnotacja dotycząca śmierci królowej Jadwigi, sporządzona przez nieznanego autora, pojawiła się w Kalendarzu Katedry Krakowskiej z datą 17 lipca 1399 r. Nazwano ją tam "niestrudzoną pomnożycielką kultu Bożego, opiekunką Kościoła, sługą sprawiedliwości, towarzyszką cnót wszelkich, pokorną i łaskawą matką sierot, a według powszechnego mniemania nie widziano w świecie podobnego jej człowieka z królewskiego rodu".

Siły życiowe w służbie Kościołowi, państwu i swojemu ludowi czerpała Jadwiga z kontemplacji. Jak wiadomo, jej dewizę duchową wyrażały dwie gotyckie litery "M", splecione ze sobą, które symbolizowały dwie siostry z Betanii: kontemplującą Marię i czynną Martę. Najwyraźniej św. Jadwiga znajdowała odpowiedź na problemy codziennego życia we wskazaniach Ewangelii i w stałym kontakcie z Bogiem.

Promieniowała na najbliższe otoczenie i na szerokie warstwy społeczne głęboką wiarą i chrześcijańską mądrością, osiąganą przez kontemplację.

Jadwiga jest wzorem świętości, postrzeganej jako przylgnięcie do Chrystusa w wirze rozlicznych obowiązków w życiu świeckim. Reprezentuje ona zwłaszcza kobietę zaangażowaną w sprawy Kościoła i społeczeństwa, uczestniczącą czynnie w życiu kulturalnym, jednocześnie zatroskaną o szerzenie wiary, nauki i dziel miłosierdzia.

W duchowości Jadwigi, mającej wyraźnie znamiona chrystocentryzmu właściwego średniowieczu, żywy był również kult maryjny, wyniesiony z domu rodzinnego, o czym zresztą świadczy wyznanie: "My (Andegawenowie) Błogosławioną Dziewicę... darzymy szczególną czcią". Jadwiga oddawała nasz kraj w opiekę Maryi.

Królowa Jadwiga była i jest nadal autentyczną reprezentantką humanizmu chrześcijańskiego, wzorem służby i miłości względem Kościoła i własnego narodu. Jej dar przewidywania i roztropność polityczna, połączone z troską o przestrzeganie praw ludzkich, zabezpieczyły pokój i jedność wielonarodowościowego i wielo wyznaniowego państwa polskiego.

To właśnie ona rozpoczęła "złoty wiek" w historii Polski Jagiellonów, w której były respektowane odrębności każdej narodowości i religii. Także i dziś św. Jadwiga królowa, z uwagi na wartości chrześcijańskie, którymi żyła i kierowała się w życiu prywatnym, społecznym i politycznym, może być wzorem dla rządzących i rządzonych. Choć żyła 600 lat temu, jej pamięć w narodzie jest nadal żywa.

Ojciec Święty Jan Paweł II podczas Mszy świętej celebrowanej 8 czerwca 1997 roku na Błoniach krakowskich zaliczył królową Jadwigę do grona świętych.

Ks. Michał Jagosz



Wasze komentarze:

Jeszcze nikt nie skomentował tego artykułu - Twój komentarz może być pierwszy.



Autor

Treść

Nowości

św. Kazimierzśw. Kazimierz

Modlitwa do św. KazimierzaModlitwa do św. Kazimierza

Litania do św. KazimierzaLitania do św. Kazimierza

bł. Jan Antoni Farinaśw. Jan Antoni Farina

Modlitwa do św. Jana Antoniego FarinyModlitwa do św. Jana Antoniego Fariny

Dlaczego Kościół nie zajmuje się ludźmi biednymi?Dlaczego Kościół nie zajmuje się ludźmi biednymi?

Najbardziej popularne

Modlitwa o CudModlitwa o Cud

Tajemnica SzczęściaTajemnica Szczęścia

Modlitwy do św. RityModlitwy do św. Rity

Litania do św. JózefaLitania do św. Józefa

Jezu, Ty się tym zajmij - Akt oddania się JezusowiJezu, Ty się tym zajmij - Akt oddania się Jezusowi

Godzina Łaski 2023Godzina Łaski 2023

Poprzednia[ Powrót ]Następna
 
[ Strona główna ]

Modlitwy | Zagadki | Opowiadania | Miłość | Powołanie | Małżeństwo | Niepłodność | Narzeczeństwo | Prezentacje | Katecheza | Maryja | Tajemnica Szczęścia | Dekalog | Psalmy | Perełki | Cuda | Psychotesty |

Polityka Prywatności | Kontakt - formularz | Kontakt

© 2001-2024 Pomoc Duchowa
Portal tworzony w Diecezji Warszawsko-Praskiej