Maryja w liturgii kościoła koptyjskiego

Koptowie wierzą, że Egipt jest ziemią szczególnie umiłowaną przez Maryję ze względu na fakt, iż tutaj Święta Rodzina znalazła schronienie przed prześladowaniem Heroda. Wśród literatury religijnej szczególną popularnością cieszą się apokryfy mówiące o dzieciństwie Jezusa, zwłaszcza o czasie spędzonym w Egipcie. Po soborze efeskim wiele klasztorów i kościołów dedykowano Maryi jako Matce Bożej. Wiele z nich tworzy swoisty szlak pielgrzymkowy, wspominający wędrówkę Świętej Rodziny po ziemi egipskiej. ŚWIĘTA MARYJNE Święta maryjne w Kościele koptyjskim można podzielić na cztery grupy: Święta pierwszej klasy dotyczą poświęcenia kościołów maryjnych. Liczba tych świąt nie jest dokładnie sprecyzowana, jest jednak bardzo duża. Do najważniejszych należy zaliczyć uroczystości poświęcenia kościoła w Filippi (uważanego za pierwszą świątynię maryjną w świecie - 28 czerwca), w Atrib (również 28 czerwca), w Dair al-Muharraq (15 listopada) i kościoła Naszej Pani z Kapadocji (4 września). Drugą grupę stanowią święta wspólne Jezusa i Maryi, jak Zwiastowanie (25 marca), Boże Narodzenie (25 grudnia), Ofiarowanie Jezusa w świątyni (15 lutego) i święto Wejścia Świętej Rodziny do Egiptu (19 maja). Trzecią klasę świąt maryjnych stanowi wspomnienie Zaśnięcia NMP, obchodzone 21 dnia każdego miesiąca. Czwartą grupę stanowią uroczystości maryjne wspólne z innymi Kościołami Wschodu, takie jak: Poczęcie NMP (9 grudnia), Narodzenie NMP (7 września), Wprowadzenie NMP do świątyni (29 listopada), Zaśnięcie NMP (16 stycznia) i Wniebowzięcie (22 sierpnia). W CELEBRACJI EUCHARYSTII Liturgia koptyjska ukazuje miejsce Maryi w ekonomii zbawienia, przyzywa Jej orędownictwa w licznych potrzebach Kościoła oraz podkreśla Jej związek z Eucharystią. Oto niektóre fragmenty z mszału Kościoła koptyjskokatolickiego. Pieśń uścisku śpiewana w święta maryjne: "Witaj Maryjo, Służebnico i Matko; aniołowie sławią Tego, którego Ty strzeżesz w swoim łonie. Cherubini oddają Mu należną cześć, podobnie jak i Serafini, bez ustanku. Nie mamy żadnych innych zasług u naszego Pana Jezusa Chrystusa, jak tylko Twoje modlitwy i Twoje błagania, o Pani i Królowo nas wszystkich i Matko Boża". W wyznaniu wiary przed Komunią świętą Maryja jest wspominana jako Matka Syna Bożego, który pod postaciami eucharystycznymi zstępuje na ołtarz. Pieśń na Komunię świętą: "Chleb życia, który zstąpił z nieba, dał życie światu. Ty także o Maryjo, przyniosłaś w swoim łonie mannę duchową, która pochodzi od Ojca. Nosiłaś go bez skazy, a On dał Ci swoje Ciało i swoją drogocenną Krew, a my żyjemy na wieki. Ciebie otaczają Cherubini i Serafini i nie mają odwagi spojrzeć na Ciebie. Widzimy Cię każdego dnia na ołtarzu i otrzymujemy Twoje Ciało i Twoją drogocenną Krew. Dlatego uwielbiamy Cię godnie hymnami proroków. Oni bowiem powiedzieli o Tobie rzeczy wielkie, o Miasto Wielkiego Króla. Prosimy i błagamy poprzez Twoje wstawiennictwo, abyśmy dostąpili miłosierdzia u Przyjaciela ludzi. Przez wstawiennictwo Matki Bożej, świętej Maryi, udziel nam, Panie, przebaczenia grzechów". W LITURGII GODZIN Księga liturgiczna zawierająca modlitwę brewiarzową nosi nazwę Al-Aghbia. Modlitwa liturgiczna dzieli się na 7 godzin kanonicznych, które uświęcają cały dzień chrześcijanina: 1) jutrznia (pamiątka zmartwychwstania), 2) tertia (pamiątka Zesłania Ducha Świętego), 3) sexta (pamiątka ukrzyżowania), 4) nona (pamiątka śmierci Chrystusa), 5) nieszpory (pamiątka zdjęcia Ciała Chrystusa z krzyża), 6) kompleta (pamiątka złożenia Chrystusa do grobu), 7) modlitwa o północy (pamiątka przyjścia Boskiego Oblubieńca). Oprócz psalmów, czytań i antyfon każda godzina zawiera tzw. Theotokion, czyli hymn liturgiczny ku czci Matki Bożej. Oto modlitwa o północy z hymnu Theotokion: "Ty, o Matko Boża, jesteś murem obronnym naszego zbawienia, twierdzą warowną i niezwyciężoną. Rozprosz zamysły wrogów, przemień cierpienie Twoich sług w radość; strzeż naszego miasta, walcz za naszych przywódców, błagaj o pokój w świecie. Ty naprawdę jesteś naszą nadzieją, o Matko Boża". W LITURGII SAKRAMENTÓW I SAKRAMENTALIÓW W sprawowaniu sakramentów i sakramentaliów Maryja jest przyzywana jako pośredniczka. W Rytuale święceń modlitwy i prośby skierowane do Boga kończą się formułą: "Przez wstawiennictwo Pani Panujących Dziewicy Niepokalanej i męczenników i świętych. Amen". W obrzędzie Ostatniego Namaszczenia występuje bezpośrednia prośba do Maryi: "O Święta Dziewico Matko Boża (...) proś o zbawienie naszych dusz". W obrzędzie zaślubin Maryja jest nazywana Świętym Syjonem, Kościołem Niebieskim: "Królowie całej ziemi kroczą w Twoim świetle, a ludy w Twej chwale, o Maryjo, Matko Boga. Salomon wyśpiewuje w "Pieśni nad pieśniami": Siostro moja i przyjaciółko moja, miasto moje prawdziwe Jeruzalem". MARYJNY MIESIĄC KYHAK Kościół koptyjski jest jedynym Kościołem Wschodnim, który posiada swój własny miesiąc maryjny. Jest to miesiąc "kyhak", a w rzeczywistości tylko część tego miesiąca poprzedzająca Boże Narodzenie (od 10 do 24 grudnia). Kopto- wie nie oddzielają, tak jak inne Kościoły Wschodu, uroczystości Bożego Narodzenia od święta Bożego Macierzyństwa, lecz celebrują je wspólnie. Stąd Boże Narodzenie ma również charakter maryjny. Przygotowanie do Bożego Narodzenia poprzedzone jest 46-dniowym postem, zwanym "Postem Dziewicy". Koptowie utrzymują, iż Maryja właśnie tyle dni pościła przed narodzeniem Pana Jezusa. Koptowie celebrują miesiąc maryjny poprzez codzienne nocne czuwania. Szczególnie uroczysta jest liturgia sobotnio-niedzielna, zakończona Mszą świętą o poranku. Grzegorz M. Bartosik OFMConv Ostatnia aktualizacja: 15.06.2022 Wasze komentarze: Jeszcze nikt nie skomentował tego artykułu - Twój komentarz może być pierwszy. Autor Treść Nowości Modlitwa do bł. ks. Bronisława Markiewicza Litania do bł. ks. Bronisława Markiewicza Modlitwa do św. Hiacynty Mariscotti Modlitwa do bł. ks. Zygmunta Pisarskiego Modlitwa do św. Teofila Modlitwa do św. Martyny Najbardziej popularne Modlitwa o Cud Tajemnica Szczęścia Modlitwy do św. Rity Litania do św. Józefa Jezu, Ty się tym zajmij - Akt oddania się Jezusowi Godzina Łaski 2025 Poprzednia [ Powrót ] Następna

[ Strona główna ]

Polityka Prywatności | Kontakt - formularz | Kontakt