Rozważania Miłość Modlitwy Czytelnia Źródełko Pomoc Duchowa Relaks Download Cuda Opowiadania Perełki

ks. mjr Franciszek Nowak

(1880 - 1942)

     Kapłan archidiecezji poznańskiej, szef duszpasterstwa w III Powstaniu Śląskim

     Urodzony 14 września 1880 r. w Górczynie pod Poznaniem jako syn Wawrzyńca, rzemieślnika i Weroniki z d. Maciejowska. Uczęszczał do Gimnazjum Świętej Marii Magdaleny w Poznaniu, a następnie do gimnazjum we Wschowie, gdzie w 1904 r. zdał maturę. Studiował w Arcybiskupim Seminarium Duchowne w Poznaniu (1904–1907) i Arcybiskupim Seminarium Duchownym w Gnieźnie (1907–1908). 9 lutego 1908 r. otrzymał święcenia kapłańskie z rąk biskupa Edwarda Likowskiego, sufragana poznańskiego. 1 marca 1908 r. został wikariuszem w parafi i Najświętszej Maryi Panny Wniebowziętej w Czerlejnie pod Poznaniem. Od 6 lipca 1908 r. był wikariuszem w parafi i Wszystkich Świętych w Kórniku. 1 października 1913 r. został wikariuszem w parafi i Świętego Michała Archanioła w Rogalinku. 1 lipca 1916 r. otrzymał nominację na administratora parafi i Świętego Mikołaja w Czeszewie koło Wrześni, a 14 lipca 1916 r. na jej proboszcza.

     W listopadzie 1918 r. wstąpił do Polskiej Organizacji Wojskowej. Jak napisano we wniosku o odznaczenie Krzyżem Niepodległości: "Jako uczeń gimnazjalny należy do tajnego kółka polskiego. Wyświęcony na księdza poświęcił się przede wszystkim pracy społecznej w towarzystwach robotników i rzemieślników. Za działalność swą był niejednokrotnie szykanowany przez władze pruskie. Pomimo szykan nie ustawał w swej pracy patriotycznej i narodowej. Jako proboszcz parafi i w Czeszewie przy pomocy brata swego,mjr WP Nowaka Alojzego organizuje w swojej parafi i ruch powstańczy. Działalność swą rozszerza na cały powiat wrzesiński, dowodem czego liczne oddziały powstańcze w tym powiecie. Nawiązuje kontakt z P.O.W. w Pyzdrach i współpracuje z nimi. Bierze współudział w zorganizowaniu oddziałów powstańczych w Miłosławiu". Z kolei we wniosku o odznaczenie Krzyżem Walecznych: "Ks. major Nowak organizował z rozkazu P.O.W., będąc proboszczem w Czeszewie bojówki P.O.W., które w dniu powstania poddał pod komendę kompanii jarocińskiej i kompanii wrzesińskiej. Przez organizowanie to narażał się kilkakrotnie władzom niemieckim, a oddał P.O.W. ogromne przysługi". Sam również uczestniczył w Powstaniu Wielkopolskim, narażając się na groźbę suspensy. W 1919 r. podjął starania o przejście do duszpasterstwa wojskowego, rezygnując w lipcu 1919 r. z probostwa w Czeszewie. 15 listopada 1919 r. został administratorem parafi i Świętego Wawrzyńca w Chynowej. Pod koniec 1919 r. uzyskał zgodę na przejście do duszpasterstwa wojskowego. Wziął udział w wojnie polsko-bolszewickiej jako kapelan na froncie litewsko-białoruskim. W czerwcu 1920 r. został urlopowany do Poznania z powodu wycieńczenia. W grudniu 1920 r. jego przydział służbowy opiewał na 25 Dywizję Piechoty w Kaliszu.

     15 stycznia 1921 r. został mianowany szefem Duszpasterstwa Naczelnej Komendy Wojsk Powstańczych na Górnym Śląsku. Gdy w maju 1921 r., po wybuchu III Powstania Śląskiego, Naczelna Komenda Wojsk Powstańczych utworzyła Wydział Duszpasterski, stanął na jego czele. Podlegało mu 10 kapelanów katolickich i jeden ewangelicki. Ponadto z duszpasterstwem współpracowało wielu innych duchownych. Kapelani odprawiali Msze św. polowe, przyjmowali od powstańców przysięgę wojskową, organizowali pogrzeby poległych i zmarłych, przeprowadzali manifestacje oraz akcje charytatywne. Zajmowali się rannymi i chorymi powstańcami. Ks. Nowak ogłaszał w "Powstańcu", organie NKWP, spisy rannych i chorych przebywających w szpitalach.

     Kierowany przez niego Wydział Duszpasterski Naczelnej Komendy Wojsk Powstańczych przestał funkcjonować 20 października 1921 r., z chwilą rozformowania oddziałów powstańczych na Śląsku. W styczniu 1922 r. powrócił do pracy w archidiecezji poznańskiej w parafi i Świętego Mikołaja w Lewicach. W Wojsku Polskim został zweryfi kowany w stopniu starszego kapelana rezerwy (ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 r.). Od 9 marca 1922 r. był proboszczem parafi i Najświętszej Maryi Panny Wniebowziętej w Kopanicy w dekanacie zbąszyńskim. 1 września 1930 r. został proboszczem parafi i Świętej Jadwigi Śląskiej w Brennie koło Leszna. Działał w Związku Ofi cerów Rezerwowych Ziem Zachodnich Rzeczypospolitej Polskiej i Legii Inwalidów Wojsk Polskich w Poznaniu.

     28 sierpnia 1940 r. na polecenie niemieckiego Sądu Okręgowego w Poznaniu został aresztowany. Przebywał w więzieniu we Wronkach, a od 5 listopada 1940 r. w Poznaniu. 29 sierpnia 1941 r. przewieziono go do obozu zagłady w Forcie VII w Poznaniu, gdzie zmarł 30 stycznia 1942 r. Był odznaczony Krzyżem Niepodległości, Krzyżem Walecznych, Złotym Krzyżem Zasługi, Krzyżem na Śląskiej Wstędze Zasługi i Waleczności. Tablica pamiątkowa poświęcona jego postaci znajduje się w kościele w Brennie.


Bogusław Szwedo


Tekst pochodzi z Dwutygodnika Ordybariatu Polowego
Nasza Służba
16-31 października 2017


   

Uzdrowienie finansów. Jak z Bożą pomocą wyjść z długów? Uzdrowienie finansów. Jak z Bożą pomocą wyjść z długów?
Małgorzata i Wojciech Nowiccy
Jeśli chcesz uporządkować swoje finanse, albo zmagasz się z długami, których nie możesz spłacić, nie myśl, że jesteś w sytuacji bez wyjścia.

Nie martw się i nie polegaj wyłącznie na swoim rozumie. Możesz pokonać każdą trudność. Potrzebujesz jedynie podjęcia pewnej decyzji...... » zobacz więcej


Wasze komentarze:

Jeszcze nikt nie skomentował tego artykułu - Twój komentarz może być pierwszy.



Autor

Tresć




[ Powrót ]
 
[ Strona główna ]


Humor | O stronie... | Wspomóż nas | Polityka Prywatności | Reklama | Kontakt

© 2001-2018 Pomoc Duchowa
Portal tworzony w Diecezji Warszawsko-Praskiej