Rozważania Miłość Modlitwy Czytelnia Źródełko Pomoc Duchowa Relaks Download Cuda Opowiadania Perełki

Niezapisane słowa Jezusa


     Więcej jest szczęścia w dawaniu aniżeli w braniu - tak brzmi mało znane powiedzenie Chrystusa, które cytuje Św. Paweł w przemowie do mieszkańców Efezu (Dz 20,35). Z pewnością jest ono zgodne z logiką myśli i działania Pana Jezusa. Przypomina, że najważniejsza jest bezinteresowna i ofiarna miłość, stanowiąca istotę Jego nauki i życia. Zdania tego, które należy zaliczyć do autentycznych słów Zbawiciela, próżno by jednak szukać w Ewangeliach.

     Już Św. Jan Apostoł wskazywał, że nie wszystko, co Jezus czynił i mówił, zostało spisane (J 20,30; 21,25). Starożytne źródła pozabiblijne, zwłaszcza pisma Ojców Kościoła, apokryfy czy papirusy, przekazują wiele pojedynczych zdań, które Chrystus miał wygłosić w czasie swego pobytu na ziemi. Wypowiedzi te są nazywane agrafami, a więc zdaniami niezapisanynii w Ewangeliach.

     Ciekawe słowa przypisywane Chrystusowi przekazał Klemens Aleksandiyjski w końcu II wieku: "Widzisz brata swego, widzisz swego Boga". "Proście o rzeczy wielkie, a Bóg doda wam nadto i małe". "Miłość zakrywa mnóstwo grzechów". Inną wypowiedź cytuje List Pseudo-Barnaby z początku II wieku: "Ci, którzy pragną Mnie ujrzeć i posiąść moje Królestwo, muszą je zdobyć przez trud i cierpienia". Natomiast św. Hieronim podał zdanie Jezusa, które znalazł w dawnych pismach: "Weselcie się tylko wtedy, gdy brata waszego ujrzycie w miłości". Wreszcie egipski apokryf z II wieku, Ewangelia Tomasza, zamieszcza obszerny zbiór tego typu zdań Chiystusa, m.in.: "Kochaj swego brata jak własną duszę, strzeż go jak źrenicy twego oka". Nie jest wykluczone, że niektóre z tych powiedzeń mogły pochodzić z nauki Chrystusa przekazywanej w tradycji ustnej. Inne natomiast są jedynie interpretacją, omówieniem czy streszczeniem nauki Jezusa. Współczesne badania wykazały, że spośród wielu wypowiedzi cytowanych w starożytnych pismach jako pochodzących od Jezusa tylko kilka lub kilkanaście jest autentycznych.

     Stwierdzenie autentyczności agrafów wymaga zazwyczaj długich i rzetelnych badań. Przykładem jest odkrycie, o jakim przed dwoma laty informowali dwaj amerykańscy badacze. P. Mirecki i Ch. Hedrich. Stwierdzali, że odnaleźli urywki pisma zawierające autentyczne, dotąd "nieznane stówa Jezusa". Analizowali szczątki papirusu zakupione od prywatnej osoby pochodzącej z Egiptu i przechowywane w Muzeum Egiptu w Berlinie: około trzydziestu skrawków dokumentu wielkości znaczków pocztowych oraz dwa większe fragmenty. Badania wskazywały, że papirus zawierał pismo pochodzące prawdopodobnie z II wieku, powstałe w języku koptyjskim, czyli w języku egipskich chrześcijan. Zachowane kawałki papirusu, ułożone w logiczną całość, pozwoliły odczytać słowa Jezusa skierowane do uczniów.

     Jedno ze zdań odczytanych z egipskiego papirusu brzmi następująco: "Kto jest blisko mnie, jest blisko ognia, a kto jest daleko ode mnie, jest daleko od życia". Zdanie to jest jednak znane skądinąd. W podobnej formie można je odnaleźć w apokryficznej Ewangelii Tomasza z II wieku, u Orygenesa i Didyma Ślepca. Było więc rozpowszechnione na Wschodzie, przynajmniej w Alek-. sandrii i Egipcie. W słowach tych Jezus wyjaśniał słuchaczowi, że pójście za Nim oznacza przyjęcie trudu, bólu i cierpienia oraz że jeśli ktoś nie podejmie tego ryzyka, znajdzie się daleko od prawdziwego życia i królestwa Bożego. Chociaż to zdanie nie jest znane z Ewangelii, przypomina wiele autentycznych słów Jezusa: "Przyszedłem ogień przynieść na ziemię" (Łk 12,49), "Niedaleko jesteś od królestwa Bożego" (Mk 12,34). Powstało ono na ich podstawie. Nie można więc go zaliczyć do autentycznych agrafów.

     Inna wypowiedź Jezusa w odkrytym tekście brzmi: "Jam zwyciężył świat i dlatego nie dopuszczę, aby świat zwycięży! was". Badacze amerykańscy przedstawiali je jako nieznaną dotąd, autentyczną wypowiedź Jezusa. Przypomina ona jednak werset z Ewangelii Św. Jana 16,33: Na świecie doznacie ucisku, ale miejcie odwagę: Jam zwyciężył świat. Z pewnością odkryty fragment jest jedynie przeróbką tekstu Ewangelii kanonicznej. Nie jest on autentycznym, nowym świadectwem o życiu Chrystusa. Należy do apokryficznych "dialogów" Jezusa z uczniami czy do "ewangelii", to znaczy utworów nieznanego pochodzenia i autorstwa, szeroko rozpowszechnionych w pierwszych wiekach po Chrystusie. Wiek II po Chrystusie to właśnie rozkwit takich powiedzeń przekazywanych ustnie lub w różnych kombinacjach w postaci pisemnej.

     Przykłady te wskazują, że bardzo ostrożnie należy traktować powiedzenia Jezusa, które można znaleźć u autorów wczesnego chrześcijaństwa. Zresztą sami Ojcowie Kościoła nie nadawali im specjalnego znaczenia. Największą wartość miały bowiem dla nich Ewangelie i całe Pismo Święte, które starali się czytać, zgłębiać, przeżywać i zachwycać się nimi. Niewątpliwie autorzy ci mogą być przykładem umiłowania Biblii i życia wedle jej zasad. Pismo Święte traktowali też jako główne źródło poznania Jezusa. Przypominał o tym św. Hieronim, mówiąc: "Nieznajomość Pisma Świętego jest nieznajomością Chrystusa".

     Nawet jeśli Ojcowie Kościoła cytowali "niezapisane" słowa Jezusa, to musiały one wynikać z Ewangelii i z nią się wiązać. Całe bogactwo myśli czerpali bowiem z Biblii.

Ks. Józef Naumowicz

Miejsca Święte nr 37


   

Wasze komentarze:

Jeszcze nikt nie skomentował tego artykułu - Twój komentarz może być pierwszy.



Autor

Treść



Poprzednia[ Powrót ]Następna
 
[ Strona główna ]


Modlitwy | Opowiadania | Zagadki | Polityka Prywatności | Kontakt

© 2001-2020 Pomoc Duchowa
Portal tworzony w Diecezji Warszawsko-Praskiej