Rozważania Miłość Modlitwy Czytelnia Źródełko Pomoc Duchowa Relaks Download Cuda Opowiadania Perełki

Jeszcze o wyrazach modnych

W jednym z ostatnich tekstów na przykładzie wyrazów aktualny i aktualnie wspominałem o zjawisku mody językowej, polegającej na przesadnie częstym używaniu jakichś wyrazów lub wyrażeń i tym samym eliminowaniu z wypowiedzi ich synonimów. Wyrazy modne - zwane często „natrętami językowymi" - zwykle podlegają specyficznym zmianom semantycznym. Ich znaczenie wyraźnie się rozszerza, by móc objąć wszystkie niuanse obecne w znaczeniach wyrazów bliskoznacznych. W konsekwencji tracą one precyzję semantyczną i nie pozwalają na wyrażanie subtelnych odcieni znaczeniowych.

Warto w tym miejscu podkreślić, że posługiwanie się wyrazami modnymi nie zawsze jest równoznaczne z popełnianiem błędów językowych, zawsze jednak należy je uznać za przejaw braku umiejętności sprawnego posługiwania się językiem.

Wyrazami modnymi najczęściej stają się słowa zapożyczone z języków obcych, książkowe lub też przeciwnie - potoczne. Oto kilka kolejnych przykładów współczesnych wyrazów modnych.

Adekwatny - wyraz nadużywany przede wszystkim w wypowiedziach polityków i dziennikarzy. Zamiast powiedzieć np. To jest zadanie adekwatne do jej umiejętności, lepiej powiedzieć np.: To jest zadanie odpowiednie do jej umiejętności.

Arbiter - rzeczownik nadużywany zwłaszcza przez dziennikarzy sportowych. Zamiast powiedzieć np. Po ostatnich mistrzostwach świata arbiter dzisiejszego meczu będzie szczególnie narażony na krytykę lepiej powiedzieć: Po ostatnich mistrzostwach świata sędzia dzisiejszego meczu będzie szczególnie narażony na krytykę.

Artykułować - kolejne słowo modne w stylu dziennikarskim. Zamiast powiedzieć np. Musisz nauczyć się artykułować swoje oczekiwania lepiej powiedzieć np. Musisz nauczyć się wyrażać swoje oczekiwania. Należy podkreślić, że czasownik artykułować bywa używany nie tylko zamiast wyrażać, zastępuje on także m.in. wypowiadać, ujawniać, przedstawiać czy zgłaszać.

Dynamiczny - wyraz, który wypiera m.in. takie określenia, jak: intensywny, szybki, nagły, gwałtowny (w połączeniach typu dynamiczny rozwój) oraz: rzutki, energiczny, przedsiębiorczy (w połączeniach typu: dynamiczny pracownik).

I na koniec przykład słowa, które jest modne niezmiennie od ok. 20 lat: konsensus. Rzeczownik ten ze względu na swoją książkowość niesłusznie uznawany jest za lepszy odpowiednik takich wyrazów, jak np. kompromis, porozumienie, zgoda i wypiera je z wielu tekstów - zwłaszcza publicystycznych.

dr Tomasz Korpysz

Autor jest językoznawcą, pracownikiem UKSW i UW

Tekst pochodzi z Tygodnika
Idziemy, 25 lipca 2010



Wasze komentarze:

Jeszcze nikt nie skomentował tego artykułu - Twój komentarz może być pierwszy.



Autor

Treść

Nowości

Modlitwa do św. Cezarego z NazjanzuModlitwa do św. Cezarego z Nazjanzu

Modlitwa do św. TarazjuszaModlitwa do św. Tarazjusza

bł. Maria Adeodata Pisanibł. Maria Adeodata Pisani

Modlitwa do bł. Marii Adeodaty PisaniModlitwa do bł. Marii Adeodaty Pisani

bł. Dominik Lentinibł. Dominik Lentini

Modlitwa do bł. Dominika LentiniModlitwa do bł. Dominika Lentini

Najbardziej popularne

Modlitwa o CudModlitwa o Cud

Tajemnica SzczęściaTajemnica Szczęścia

Modlitwy do św. RityModlitwy do św. Rity

Litania do św. JózefaLitania do św. Józefa

Jezu, Ty się tym zajmij - Akt oddania się JezusowiJezu, Ty się tym zajmij - Akt oddania się Jezusowi

Godzina Łaski 2025Godzina Łaski 2025

Poprzednia[ Powrót ]Następna
 
[ Strona główna ]

Modlitwy | Zagadki | Opowiadania | Miłość | Powołanie | Małżeństwo | Niepłodność | Narzeczeństwo | Prezentacje | Katecheza | Maryja | Tajemnica Szczęścia | Dekalog | Psalmy | Perełki | Cuda | Psychotesty |

Polityka Prywatności | Kontakt - formularz | Kontakt

© 2001-2026 Pomoc Duchowa
Portal tworzony w Diecezji Warszawsko-Praskiej