Kościół przyciąga nie tylko przez swoje antyczne i nastrojowe wnętrze, ale przede wszystkim przez Msze święte odprawiane w rycie bizantyjskim. Świątynia położona jest w niezwykle pięknym i romantycznym zakątku Wiecznego Miasta. Przed kościołem znajduje się fontanna z dwoma trytonami, pochodząca z 1715 roku. Obok niej stoją dwie antyczne świątynie reprezentujące starożytny Rzym. Pierwsza z nich zbudowana była w drugiej połowie II wieku przed Chrystusem, a poświęcona została bóstwu rzecznemu Portunusowi, drugą wzniesiono ku czci Herkulesa Zwycięzcy. W portyku świątyni Santa Maria in Cosmedin stoi ogromna, okrągła kamienna płaskorzeźba tzw. Usta Prawdy (Bocca delia Verita). Przedstawia ona twarz starca z otworem w miejscu ust. Przez wiele lat twarz ta wzbudzała w mieszkańcach Rzymu spory strach, wierzono bowiem, że jeżeli kłamca włoży w nie rękę, straci ją.

Wnętrze kościoła przesiąknięte jest starożytną przeszłością sięgającą VI wieku. Dawne wezwanie kościoła, Sancta Maria de Schola Graeca, świadczy o tym, że wzniesiono ją dla greckiej kolonii, osiedlonej w Rzymie. Schola oznaczało stowarzyszenie lub bractwo zrzeszające członków obcej kolonii, jak i miejscowych rzemieślników.

W V wieku przed Chrystusem w tym miejscu stała świątynia Cerery, która za czasów Augusta uległa spaleniu. Odbudował ją Tyberiusz, obok niej znajdował się budynek starożytnego Statio Annonae, który był główną siedzibą dystrybucji żywności w ówczesnym Wiecznym Mieście. Po budowli tej do dzisiaj pozostały kolumny. Bardzo charakterystycznym elementem kościoła jest niezwykła dzwonnica pochodząca z XII wieku. Jest to siedmiopiętrowa budowla uznawana za najbardziej typową i najładniejszą w stylu romańskim jaka znajduje się w Wiecznym Mieście.

Warto wiedzieć!

• Stanisław Staszic napisał w swoim Dzienniku Podróży: "Podanie niesie, iż to była boc- ca delia verita, że tam w gębę kładł rękę ten, kto przysięgał u Rzymian w tym przekonaniu, iż ta gęba zamknie się, jeżeli fałszywie przysięże. Jakoż widać, iż się zwierzchna warstwa mogła zsuwać i podnosić, a do tego przydało wiary temu podaniu, iż niedaleko z tego miejsca, gdzie się ten kamień znalazł, była Ara Maxima, od Herkulesa złożona. Było to miejsce w Rzymie najświętsze, gdzie czyniono najuroczystsze przysięgi. Stąd przysięga Rzymian: Me Hercule!"
• Znaczenie słowa Cosmedin, najprawdopodobniej oznacza wspomnienie Kosmedinu w Konstantynopolu, ale może też być tłumaczone jako "dekoracja, przyozdobienie lub upiększenie". Nazwę kościołowi Santa Maria in Cosmedin nadał papież Hadrian I, który był przyjacielem i współpracownikiem Karola Wielkiego. Wspólnie przeprowadzili odłączenie Rzymu od Bizancjum.