Rozważania Miłość Modlitwy Czytelnia Źródełko Pomoc Duchowa Relaks Download Cuda Opowiadania Perełki

Godzinki o Niepokalanym Poczęciu Nąjświętszej Maryi Panny


Historia Godzinek o Niepokalanym Poczęciu Nąjświętszej Maryi Panny

     Godzinki zostały ułożone z końcem XV wieku. Podzielone podobnie jak dzielą się pacierze kapłańskie, zwane Godzinami kanonicznymi. Stąd nazwa: "godzinki". Stolica św. zatwierdziła "Godzinki" w r. 1615. Przekład polski drukowano w r. 1616.

     Zwyczaj odnawiania godzinek na wzór brewiarzowych godzin kanonicznych sięga średniowiecza. Godzinki jako rozważanie tajemnic historii zbawienia i jako modlitwa wstawiennicza do Najśw, Maryi Panny i świętych pojawiły się w czasach pokarolińskich, wpierw jako przejaw pobożności zakonnej. Później stały się formą osobistej modlitwy duchownych, którzy łączyli ją z oficjalną modlitwą brewiarzową. Od XIII wieku godzinki stały się ulubioną modlitwą ludzi świeckich i z czasem znalazły swoje stałe miejsce w popularnych modlitewnikach. W następnym stuleciu zaczęto łączyć godzinki z poszczególnymi okresami roku liturgicznego.

     I tak godzinki maryjne odprawiano w okresie adwentowyn i Bożego Narodzenia, pasyjne w czasie Wielkiego Postu, a godzinki o Duchu Świętym w okresie wielkanocnym. Rozwinęła się też praktyka przeznaczania określonych godzinek na poszczególne dni tygodnia. W niedzielę odprawiano godzinki o Trójcy Świętej, w poniedziałek o zmarłych, w czwartek o Nąjśw. Sakramencie, w piątek o Krzyżu św. lub o Męce Pańskiej, a w sobotę godzinki maryjne. W poszczególne święta śpiewano godzinki ku czci świętych, zwłaszcza patronów lokalnych (np. w kościele farnym w Chełmnie śpiewano godzinki ku czci św. Rocha i św. Wincentego ą Paulo).

     Spośród różnego typu godzinek największą popularność zyskały godzinki poświęcone Niepokalanemu Poczęciu Najśw. Maryi Panny. Są to najstarsze godzinki maryjne. Pierwotna ich wersja opierała się na XV-wieczny m łacińskim oficjum brewiarzowym Leonarda Nogaroli, Fragmenty tych godzinek w języku polskim zachowały się w tzw. Modlitwach Wacława" z XV wieku.

     Godzinki o Niepokalanym Poczęciu Nąjśw. Maryi Panny w dzisiejszej wersji (z inwokacją: "Zacznijcie wargi nasze chwalić Pannę Świętą" są pochodzenia późniejszego. Ich autorstwo w wersji łacińskiej przypisuje się jezuicie A. Rodriguezowi (+1617). Wydano je za aprobatą papieża Pawła V w 1616 roku w Rzymie. Już kilka lat później (1625) ukazało się drukiem polskie tłumaczenie tych godzinek (najstarszy przekaz drukowany z 1628 roku zachował się w bibliotece benedyktynek w Staniątkach). Dokonał go nieznany z nazwiska jezuita z kościoła św. Barbary w Krakowie. Późniejszą korektę tekstu godzinek przeprowadzili: ks. J. Krupiński (1851) i ks. J. Michalak (1928).

     Struktura godzinek o Niepokalanym Poczęciu Najśw. Maryi Panny składa się z 7 części, które odpowiadają poszczególnym godzinom brewiarzowym (z wyjątkiem laudesów). Poszczególne godziny zawierają inwokację, wersety, modlitwę i wezwania końcowe. Ostatnia godzina (kompleta) kończy się ofiarowaniem godzinek. Brak w nich występujących w brewiarzu psalmów i czytań biblijnych.

     Pod względem treści godzinki te są wyrazem hołdu dla Maryi Niepokalanie Poczętej. Autor w sposób poetycki opiewa godność I przymioty Maryi, wykorzystując w wietóm zakresie przenośnie, porównania i symbole zaczerpnięte głównie z ksiąg Starego Testamentu. Maryja jawi nam się w godzinkach jako "Oblubienica, którą Bóg" tak przyozdobił sobie", że przestępstwo Adama nie ma w Niej prawa", "Przystało" bowiem "aby Syn Boży, obierając sobie Maryję za Matkę, zachował Ją od winy pierworodnej i zmazy Ewinej". Stąd też hymny godzinek zwą Najśw. Maryję Pannę "świątynią Boga w Trójcy Jedynego", "nową gwiazdą Jakuba", "krzakiem Mojżeszowym, boskim ogniem gorejącym" oraz "różdżką Aaronową, śliczny kwiat rodzącą". Przypisują Jej też imiona słynnych niewiast przekazanych nam przez księgi Starego Testamentu: Racheli i Judyty.

     Melodyka godzinek nawiązuje do chorału gregoriańskiego, a zwłaszcza do IX Kyrie z maryjnego cyklu mszalnego i do recytatywu psalmodycznego.

     Zwyczaj śpiewania godzinek o Niepokalanym Poczęciu Najśw. Maryi Panny rozpowszechnił się na terenie całej Polski. Wpierw objął swym zasięgiem bractwa i sanktuaria maryjne, a potem szlachtę i lud. Godzinki rozbrzmiewały nie tylko w kościołach. Śpiewali je również w swych obozach żołnierze, jak np. konfederaci barscy. Praktyka śpiewania godzinek w kościołach została ustalona przez polskie prawodawstwo kościelne, które postulowało, aby śpiewano je podczas porannej Mszy czytanej, po jutrzni lub przed sumą. Obecne przepisy liturgiczne zalecają śpiew godzinek w niedziele i święta przed pierwszą Mszą św.

     Obok godzinek o Niepokalanym Poczęciu Najśw. Maryi Panny powstawały też inne godzinki maryjne, jak np. godzinki o współcierpieniu Najśw. Maryi Panny: "Godzinki Współbolesnej Błogosławionej Panny Maryjej z Synem swoim"; "Godzinki o Siedmiu Boleściach Nąjśw. Maryi Panny"; "Godzinki o Najświętszym i Niepokalanym Sercu, poświęcone Siedmiu Boleściom i Siedmiu Radościom Nąjśw. Maryi Panny". Odrębną grupę stanowiły godzinki związane z kultem obrazów maryjnych, jak np. "Godzinki o Najśw. Maryi Pannie Łaskawej", "Godzinki Matki Boskiej Ostrobramskiej", "Godzinki ku czci Matki Boskiej Częstochowskiej", śpiewane od XVIII wieku w kaplicy jasnogórskiej. W 1979 roku Konferencja Episkopatu Polski zaleciła dodanie do tradycyjnych godzinek "godzinę" o Najśw. Maryi Pannie Matce Kościoła.

     Godzinki o Niepokalanym Poczęciu Nąjśw. Maryi Panny są świadectwem pobożności maryjnej naszych przodków, a zarazem stanowią cenny przekaz polskiej muzyki kościelnej. Niestety dziś praktyka śpiewania godzinek zanika. Należałoby więc nawiązać do długoletniej tradycji i dążyć do tego, aby godzinki znowu rozbrzmiewały w naszych kościołach, sławiąc Niepokalanie Poczętą.

Ks. EDWARD HINZ
Pielgrzym, nr 156

Godzinki o Niepokalanym Poczęciu Nąjświętszej Maryi Panny

Na Jutrznię

  1. Zacznijcie, wargi nasze, chwalić Pannę świętą, - Zacznijcie opowiadać cześć Jej niepojętą.
  2. Przybądź nam, miłościwa Pani, ku pomocy, - A wyrwij nas z potężnych nieprzyjaciół mocy.
  3. Chwała Ojcu, Synowi Jego przedwiecznemu, - I równemu im w Bóstwie Duchowi Świętemu.
  4. Jak była na początku, i zawsze, i ninie, - Niech Bóg w Trójcy jedyny na wiek wieków słynie.

Hymn

  1. Zawitaj, Pani świata, niebieska Królowa, - Witaj, Panno nad panny, gwiazdo porankowa!
  2. Zawitaj, pełna łaski, prześliczna światłości, - Pani, na pomoc świata śpiesz się, zbaw nas złości:
  3. Ciebie Monarcha wieczny od wieków swojemu - Za Matkę obrał Słowu Jednorodzonemu.
  4. Przez które ziemi okrąg i nieba ogniste, -? I powietrze, i wody stworzył przeźroczyste.
  5. Ciebie, Oblubienicę, przyozdobił sobie, - Bo przestępstwo Adama nie ma prawa w Tobie.
P. Wybrał Ją Bóg i wywyższył ponad wszystko,
W. I wziął Ją na mieszkanie do przybytku Swego.
P. Pani, wysłuchaj modlitwy nasze,
W. A wołanie nasze niech do Ciebie przyjdzie.

Módlmy się Święta Maryjo, Królowo niebieska, Matko Pana naszego Jezusa Chrystusa i Pani świata, która nikogo nie opuszczasz i nikim nie gardzisz, wejrzyj na nas, Pani nasza, łaskawym okiem miłosierdzia swego i uproś nam u Syna swego miłego odpuszczenie wszystkich grzechów naszych, abyśmy, którzy teraz święte Twoje i Niepokalane Poczęcie nabożnym sercem rozpamię- tywamy, wiecznego błogosławieństwa zapłatę w niebie otrzymać mogli; co niechaj da Ten, któregoś Ty, Panno, porodziła, Syn Twój, a Pan nasz Jezus Chrystus, który z Ojcem i Duchem Świętym żyje i króluje w Trójcy Świętej jedyny Bóg na wieki wieków.

W. Amen.
P. Pani, wysłuchaj modlitwy naszej.
W. A wołanie nasze niech do Ciebie przyjdzie
P. Błogosławimy Panu,
W. Bogu chwała.
P. A dusze wiernych zmarłych przez miłosierdzie Boże niech odpoczywają w pokoju.
W. Amen.

Na Prymę

Przybądź nam, miłościwa Pani itd. (jak na Jutrznię).

Hymn

  1. Zawitaj, Panno mądra, domie poświęcony, - Siedmioma kolumnami pięknie ozdobiony.
  2. Od wszelakiej zarazy świata ochroniona, - Pierwej święta w żywocie matki, niż zrodzona.
  3. Tyś matką wszech żyjących, Tyś jest świętych drzwiami, - Nowa gwiazdo z Jakuba. Tyś nad Aniołami.
  4. Ogromna czartu jesteś, w szyku obóz silny, - Bądź chrześcijan ucieczką i port nieomylny.
P. Sam Ją stworzył w Duchu Świętym.
W. I wyniósł Ją nad wszystkie dzieła rąk Swoich.
P. Panie, wysłuchaj modlitwy nasze.
W. A wołanie nasze niech do Ciebie przyjdzie. Módlmy się. Święta Maryjo, Królowo niebieska...

Na Tercję

Przybądź nam, miłościwa Pani itd. (jak na Jutrznię).

Hymn

  1. Witaj, Arko przymierza, tronie Salomona, - Tęczo, wszechmocną ręką z pięknych farb złożona.
  2. Tyś krzak Mojżesza, boskim ogniem gorejąca ,- Tyś różdżka Aronowa, śliczny kwiat rodząca.
  3. Bramo rajska zamkniona, runo Gedeona, - Tyś niezwyciężonego plastr miodu Samsona.
  4. Przystało, aby Cię Syn tak zacny od winy - Pierworodnej zachował i zmazy Ewinej.
  5. Który Ciebie za Matkę obierając Sobie, - Chciał, by przywara grzechu nie powstała w Tobie.
P. Ja mieszkam na wysokościach.
W. I tron Mój w słupie obłoku.
P. Pani, wysłuchaj modlitwy nasze,
W. A wołanie nasze niech do Ciebie przyjdzie.

Módlmy się. Święta Maryjo, Królowo niebieska...

Na Sektę

Przybądź nam, miłościwa Pani itd. (jak na Jurznię).

Hymn

  1. Witaj świątynio Boga, w Trójcy jedynego, - Tyś raj Aniołów pałac wstydu panieńskiego!
  2. Pociecho utrapionych, ogrodzie wdzięczności, - O palmo cierpliwości, o cedrze czystości!
  3. Ziemia jesteś kapłańska i błogosławiona, - Święta i pierworodną zmazą niedotkniona.
  4. Miasto Pańskie i brama na wschód wystawiona. - Wszelkąś łaską, jedyna Panno, wypełniona.
P. Jak lilia między cierniem,
W. Tak przyjaciółka moja między córkami Adamowymi.
P. Pani wysłuchaj...

Módlmy się. Święta Maryjo, Królowo niebieska...

Na Nonę

Przybądź nam, miłościwa Pani itd. (jak na Jutrznię).

Hymn

  1. Witaj, miasto ucieczki, wieżo utwierdzona - Dawidowa, basztami i bronią wzmocniona.
  2. Tyś przy poczęciu ogniem miłości pałała, - Przez Cię władza piekielnych mocarzów stajała.
  3. O mężna białogłowo, Judyt wojująca, - Od niewoli okrutnej lud swój ratująca.
  4. Rachel ożywiciela Egiptu nosiła, - Nam Zbawiciela świata Maryja powiła.
P. Wszystka piękna jesteś, przyjaciółko moja,
W. A zmaza pierworodna nigdy w Tobie nie postała.
P. Pani, wysłuchaj...

Módlmy się. Święta Maryjo, Królowo niebieska...

Na Nieszpory

Przybądź nam, miłościwa Pani itd. (jak na Jutrznię).

Hymn

  1. Witaj, światło z Gabaon, coś zwycięstwo dało, - Z Ciebie Słowo przedwieczne w ciało się przybrało.
  2. Aby człowiek z padołu powstał wywyższony, - Niewiele od Aniołów jest on umniejszony.
  3. Słońca tego promieńmi Maryja jaśnieje, - W poczęciu Swym, jak złota zorza światłem sieje.
  4. Między cierniem lilija kruszy łeb smokowi, - Piękna jak w pełni księżyc, świeci człowiekowi
P. Jam sprawiła na niebie, aby wschodziła światłość nieustająca.
W. I jako mgła okryłam wszystką ziemię.
P. Pani, wysłuchaj...

Módlmy się. Święta Maryjo, Królowo niebieska...

Na Kompletę

  1. Niech nas Syn Twój, o Pani, do Siebie nawróci, - A swoje zagniewanie niech od nas odwróci.
  2. Przybądź nam, miłościwa Pani, ku pomocy ,- A wyrwij nas z potężnych nieprzyjaciół mocy.
Chwała Ojcu itd. (jak na Jutrznię).

Hymn

  1. Witaj. Matko szlachetna, w panieńskiej czystości, - Gwiazdami uwieńczona, Pani łaskawości.
  2. Niepokalana, czystsza niżli Aniołowie, - Po prawej stronie Króla stoisz w złotogłowie.
  3. O Rodzicielko łaski, nadziejo grzeszących - O jasna gwiazdo morska, o porcie tonących!
  4. Bramo rajska, niemocnych zdrowie w Twej obronie, - Niech Boga oglądamy na górnym Syjonie.
P. Jako olej wylany, o Maryjo, Imię Twoje,
W. Słudzy Twoi zakochali się bardzo w Tobie.
P. Pani, wysłuchaj...

Módlmy się. Święta Maryjo, Królowo niebieska...

Ofiarowanie Godzinek

  1. Z pokłonem, Panno święta, ofiarujem Tobie - Te Godzinki ku większej czci Twej i ozdobie
  2. Prosząc, byś nas zbawienną drogą prowadziła, - A przy śmierci nam słodką Opiekunką była.

Antyfona

Tać to różdżka, w której ani pierworodnej, ani uczynkowej winy skaza nie postała.

P. W poczęciu Swoim, Panno, niepokalanaś była.
W. Módl się za nami do Ojca, któregoś Syna porodziła.

Módlmy się. Boże, Tyś przez Niepokalane. Poczęcie Najśw. Maryi Panny godne mieszkanie Synowi Swemu przygotował, a mocą zasługi przewidzianej śmierci tegoż Syna od wszelkiej zmazy Ją zachował; dozwól nam, prosimy, za Jej wstawiennictwem czystymi dojść do Ciebie. Przez Chrystusa Pana naszego. W. Amen.


   

Wasze komentarze:

Jeszcze nikt nie skomentował tego artykułu - Twój komentarz może być pierwszy.



Autor

Treść



Poprzednia[ Powrót ]Następna
 
[ Strona główna ]


Modlitwy | Opowiadania | Humor | Wspomóż nas | Polityka Prywatności | Reklama | Kontakt

© 2001-2020 Pomoc Duchowa
Portal tworzony w Diecezji Warszawsko-Praskiej